Hollandse kost

De dagen worden weer korter en het wordt steeds kouder. Tijd voor stamppot!
Stampotten staan al jarenlang traditioneel op het Nederlandse wintermenu. Hoe kun je variëren met de traditionele stamppot en hoe maak je hem wat gezonder? De diëtist geeft antwoord.

Een stamppot bestaat meestal vooral uit aardappelen met een kleiner deel aan groenten. De aardappelen worden gestampt waardoor je er meer van eet dan je eigenlijk zou doen als ze niet gestampt worden. Eet dezelfde hoeveelheden groenten en aardappelen maar eens apart. Aardappelen leveren vooral koolhydraten. Die vormen een grote energiebron voor ons lichaam. Groenten leveren minder calorieën én bevatten veel vitamines en mineralen. Ons lichaam heeft meer groenten nodig dan zetmeelproducten zoals aardappelen. Als je een stamppot maakt zorg dan ook dat er meer groenten dan aardappelen in zitten. Houd bijvoorbeeld een verhouding van 2/3 groenten en 1/3 aardappelen aan. Maak je stamppot niet smeuïg met roomboter maar gebruik een klein beetje magere of halfvolle melk. Dit levert een stuk minder calorieën en minder slechte vetten. Je kunt de stamppot ook wat grover laten en er geen melk aan toevoegen.

Natuurlijk kun je kiezen voor de traditionele variant met aardappelen en bijvoorbeeld boerenkool. Maar er zijn nog zoveel andere mogelijkheden. Je kunt eindeloos variëren door steeds andere groenten en ook kruiden te gebruiken. Maak bijvoorbeeld eens een stamppot met prei, spruitjes of Chinese kool. Ook kun je verschillende groenten combineren. Dit geeft de stamppot meer kleur en smaak. Denk eens aan boerenkool met rode paprika of wortel met pastinaak.

Met kruiden kun je een stamppot meer smaak geven. Voeg bijvoorbeeld eens wat kerriepoeder, sambal of Provençaalse kruiden toe aan de stamp. Zout kun je beter niet toevoegen; we krijgen al zout genoeg binnen door andere producten die we eten. Je kunt ook smaakmakers zoals zongedroogde tomaatjes, pesto, uien of gebakken champignons gebruiken om er eens een andere draai aan te geven.

Traditioneel wordt er vaak rookworst, verse worst of spekjes bij de stamppot gegeten. Deze vleessoorten bevatten veel ongezonde vetten. Door deze producten eens te vervangen door bijvoorbeeld vis geef je een hele andere twist aan je stamppot. Als je voor vis kiest, kies dan een stevige, smaakvolle vis zoals kabeljauw, forel of makreel. Ook zalm doet het goed. Het zijn vette vissoorten waar ook nog eens gezonde vetzuren in zitten. In plaats van vis kun je er ook voor kiezen om er kip bij te eten, of maak eens een vegetarische stamppot. Gebruik dan bijvoorbeeld vegetarische reepjes, tofu of vegetarisch gehakt.

Wil je meer weten over het gezonder maken van je avondmaaltijden? Maak dan een afspraak met de diëtist.